Alle Categorieën

De milieueffecten van kasfilm en duurzame alternatieven

2025-04-07 15:00:00
De milieueffecten van kasfilm en duurzame alternatieven

Belangrijkste onderdelen van kassenfolie pRODUCTIE

Serredekzeilen worden meestal gemaakt van materialen zoals polyethyleen en PVC, omdat ze flexibel moeten zijn om alle weersomstandigheden te kunnen weerstaan en toch meerdere teeltseizoenen te moeten doorstaan. Landbouwers houden van polyethyleen omdat het licht van gewicht is en weinig water doorlaat, waardoor het uitstekend werkt in gebieden waar het reguleren van de luchtvochtigheid belangrijk is voor de gewassen. PVC daarentegen is meestal sterker, dus telenaren grijpen er naar wanneer ze iets nodig hebben dat extreme omstandigheden kan doorstaan zonder kapot te scheuren. Fabrikanten voegen tijdens het productieproces verschillende additieven toe om de prestaties van deze dekzeilen in de tijd te verbeteren. Enkele gebruikelijke toevoegingen helpen bij het blokkeren van schadelijke UV-stralen, zodat het plastic langer meegaat onder continue zonnewering in plaats van na een seizoen of twee al af te breken. Dit betekent dat er minder vervanging nodig is, wat het afval vermindert. De voorbereiding van de grondstoffen voor de productie roept belangrijke vragen op over energieverbruik en verantwoord grondstofbeheer. Wanneer bedrijven hun energiegebruik beter beheren en manieren vinden om grondstoffen op een ethische manier te verkrijgen, verminderen zij daadwerkelijk de milieubelasting die deze dekzeilen opleveren tijdens de productie.

Langdurige afbraak en microplasticavervuiling

Wanneer de kunststoffolies voor kassen beginnen af te breken, worden ze een grote bron van microplasticvervuiling, wat zeer schadelijk is voor het milieu. Een recente studie van onderzoekers van het INL, uitgevoerd in samenwerking met wetenschappers van de Universiteit van Alcalá, heeft aangetoond dat deze folies daadwerkelijk kleine plastic deeltjes afsplitsen die in onze ecosystemen terechtkomen. We hebben het dan over stukjes kleiner dan 5 mm die in de bodem en watercirculatie terechtkomen en overal het dierenleven beïnvloeden. Landbouwers die afhankelijk zijn van deze plastic bedekkingen, verspreiden uiteindelijk deze vervuiling, aangezien de materialen in de loop van tijd uiteenvallen door veroudering en door blootstelling aan de zon. De cijfers tonen aan dat landbouwafstroming behoort tot de belangrijkste bronnen van microplasticafval in waterbronnen. Wat het zo gevaarlijk maakt, is hoe deze microscopische plastic deeltjes natuurlijke verdedigingsmechanismen van organismen kunnen omzeilen, verschillende soorten beïnvloeden en zorgen veroorzaken over mogelijke gezondheidsrisico's wanneer vervuild water uiteindelijk terechtkomt in onze drinkwatervoorziening. Gezien de alomtegenwoordigheid van microplastics op landbouwgrond, is het duidelijk dat we betere alternatieven nodig hebben dan de huidige standaard kassenfolies.

Risico's van chemische uitlekking en bodemverontreiniging

De kunststoffolies die in kassen worden gebruikt, geven vaak chemicaliën af in de loop van tijd, wat werkelijke problemen oplevert voor de grondgezondheid. Wanneer deze oude kunststofplaten zich beginnen te ontbinden, komen schadelijke stoffen vrij in de grond die de voedingsstoffen verstoren en de plantengroei beïnvloeden. Onderzoek heeft daadwerkelijk aangetoond dat stoffen zoals ftalaten en zware metalen uit deze folies vrijkomen en in de grond terechtkomen. Planten die blootgesteld worden aan deze vervuiling groeien gewoonweg minder goed en leveren geen producten van goede kwaliteit op. Nog erger is dat deze toxines uiteindelijk in onze voeding terechtkomen via de voedselketen. De gezonde grond raakt eveneens verpest, omdat allerlei kleine organismen die de aarde vruchtbaar houden, sterven wanneer zij aan deze chemicaliën worden blootgesteld. Landbouwers staan voor serieuze uitdagingen, aangezien vervuilde grond leidt tot verminderde productiviteit in brede zin. We hebben betere manieren nodig om dit probleem aan te pakken, als we duurzame landbouw willen bedrijven zonder de toekomstige oogsten in gevaar te brengen.

De Productieproces: Energieverbruik en emissies

Afhankelijkheid van fossiele brandstoffen in polymerproductie

Het maken van kasfolies hangt sterk af van fossiele brandstoffen, voornamelijk omdat deze nodig zijn voor de productie van grondstoffen voor polymeren. Deze afhankelijkheid zorgt ervoor dat de emissies van deze plastic covers behoorlijk toenemen, wat op zijn beurt slecht nieuws is voor het milieu in het algemeen. Bij de productie van polymeren zoals polyethyleen doorlopen bedrijven energie-intensieve processen die midden in landbouwoperaties schadelijke broeikasgassen uitstoten. Een recente studie, gepubliceerd in Environmental Science & Technology, toonde duidelijk aan hoeveel koolstof vrijkomt wanneer fabrikanten al die fossiele brandstoffen verbranden tijdens het productieproces. De cijfers zijn behoorlijk indrukwekkend en voegen nog een extra belasting toe aan het milieu, waar we iets aan moeten doen als we duurzame landbouwpraktijken willen realiseren in de toekomst.

Koolstofvoetafdruk van polyetheenfolien

Serre- en kasgroentetelers gebruiken vaak polyethyleenfolies om hun constructies mee te bedekken, maar deze kunststoffolies hebben een behoorlijk zware milieubelasting. Onderzoek naar de effecten van deze folies op het milieu gedurende hun hele levenscyclus toont aan dat aanzienlijke hoeveelheden CO2 vrijkomen tijdens zowel de productie als het weggooien ervan. Wat de situatie erger maakt, is de enorme hoeveelheid energie die nodig is voor de productie, plus het feit dat de meeste fabrieken nog steeds sterk afhankelijk zijn van olie en gas. Overheden wereldwijd beginnen het probleem ook op te merken. Sommige landen hebben al regelgeving ingevoerd die gericht is op het verminderen van emissies door plastic. Deze regelgeving duwt fabrikanten richting schonere methoden en probeert bovendien mensen aan te moedigen om meer van deze plasticfolies te recycleren in plaats van ze gewoon op stortplaatsen te dumpen.

Vervoersimpacten in de wereldwijde landbouw

De manier waarop kassenfolies worden vervoerd, maakt een groot verschil in hun milieubelasting. Landbouwers hebben deze plastic covers nodig die wereldwijd van fabrieken naar boerderijen moeten worden vervoerd, wat zeker hun koolstofvoetafdruk vergroot. Wanneer je bekijkt wat er tijdens het transport gebeurt, zie je echte emissieproblemen. De afgelegde afstand en het soort voertuigen die worden gebruikt, spelen hier een grote rol. Enkele studies naar echte landbouwoperaties laten zien hoe gecompliceerd deze hele supply chain werkelijk is. Vervoer is niet alleen een extra kostenpost; het verslechtert het milieu daadwerkelijk wanneer het gaat om kassenfolies in de mondiale landbouw.

Vergelijking van Kasfilm met Traditionele Alternatieven

Glas Kassen versus Plastic Folie: Energieanalyse

Het energieverbruik varieert behoorlijk tussen glazen kasconstructies en die met plastic folie. Glazen structuren hebben over het algemeen meer energie nodig om temperatuur- en vochtigheidsniveaus stabiel te houden, wat van invloed is op de daadwerkelijke gewasproductie. Aan de andere kant zijn plastic folies vaak beter in het behouden van energie, terwijl ze toch optimale groeiomstandigheden voor planten behouden, wat soms ook leidt tot betere oogsten. De grote vraag blijft echter die van de initiële kosten vergeleken met de kosten voor het beheer op de lange termijn. Natuurlijk zijn glazen kassen in eerste instantie duurder, maar ze kunnen op de lange termijn mogelijk energiekosten besparen, afhankelijk van lokale klimaatfactoren. De meeste telers waar wij mee spreken, benadrukken het belang van een zorgvuldige analyse van het type landbouwbedrijf voordat men voor een optie kiest. Het budget speelt hier een grote rol, net als het goed begrijpen van welk type groeiomgeving het beste werkt voor verschillende gewassoorten.

Biodegradabele mulchfolies: presteringsbeperkingen

Biologisch afbreekbare mulchfolies bieden echte voordelen voor landbouwpraktijken, voornamelijk het verminderen van plastic afval en tegelijkertijd de verbetering van de bodemgesteldheid. Het nadeel? Ze presteren niet altijd even goed als conventionele plastic folies, vanwege problemen met hun duurzaamheid, weerbestendigheid en het moment waarop ze beginnen af te breken. Soms verdwijnen deze milieuvriendelijke folies te snel of houden ze gewoonweg niet stand tegen de belasting waarmee traditionle plastic folies geen probleem hebben. Onderzoek wijst uit dat verschillende gewassen verschillend reageren op diverse soorten biologisch afbreekbare folies, waardoor het kennen van lokale groeiomstandigheden vrij belangrijk wordt voordat men overweegt om over te stappen. Voor echte boeren die proberen te beslissen of deze groene alternatieven geschikt zijn voor hun bedrijf, komt het er uiteindelijk op neer een balans te vinden tussen milieuvriendelijke voordelen en praktische behoeften en verwachte resultaten van het veld.

Hybride oplossingen voor verminderd plasticgebruik

We zien enkele behoorlijk interessante ontwikkelingen in de manier waarop boeren hun afhankelijkheid van plastic aanpakken. Het basisidee is het mengen van ouderwetse plastic folies met materialen die van nature afbreekbaar zijn of opnieuw worden gecycled. Deze combinatie helpt om het afvalprobleem te verminderen, terwijl het nog steeds goed functioneert op het land en in kassen. Neem bijvoorbeeld die plastic kassenbedekkingen - wanneer fabrikanten beginnen met het toevoegen van onderdelen van gerecycled materiaal, creëren ze daadwerkelijk iets beters voor het milieu, zonder dat dit ten koste gaat van de gewassen. Fruitteeltbedrijven in Californië en groentetelers in heel Europa gebruiken al deze folies van gemengd materiaal. Zij melden minder plastic in storten en over het algemeen schonkere bedrijfsvoering. Wat hierbij echt spannend is, is dat het laat zien dat we niet hoeven te kiezen tussen het beschermen van ons milieu en het laten doorgaan van voedselproductie op een soepele manier. Deze hybride opties zouden precies het midden kunnen zijn dat we nodig hebben.

Levenscyclusanalyse: Meten van het echte milieu-effect

Wiege-tot-graf analyse methode

Een analyse van de gehele levenscyclus van kasdekfolies vanaf de productie tot aan de afvalverwerking geeft een realistisch beeld van hun milieubelasting. Het proces omvat alles van de herkomst van de grondstoffen, via de productie, hun prestaties tijdens het gebruik tot wat er gebeurt aan het einde van hun levensduur, of het nu wordt weggegooid of hergebruikt. Recente studies over dit onderwerp tonen behoorlijk goede resultaten voor kasdekfolies in vergelijking met andere opties. Een publicatie in Environmental Science & Technology stelde vast dat deze plastic bedekkingsmaterialen minder broeikasgassen genereren dan traditionele alternatieven zoals glasplaten. Voor beleidsmakers die proberen koolstofuitstoot te verminderen zonder grote financiële inspanningen te moeten leveren, is dit soort gedetailleerde analyses erg belangrijk. Het voorkomt dat ze per ongeluk de vervuiling verhogen door een materiaal te vervangen door een ander dat er op papier beter uitziet, maar in de praktijk juist slechter presteert.

UV-stabilisatieadditieven en recyclinguitdagingen

UV-stabilisatoren helpen de levensduur van kasfolies te verlengen voordat ze degraderen door zonlicht en weersinvloeden. Het nadeel? Dezelfde stabilisatoren maken het erg moeilijk om het plastic te recyclen zodra het niet langer bruikbaar is. Brongenrapporten tonen aan dat folies met UV-additieven vaker op stortplaatsen terechtkomen dan correct worden gerecycled. Recyclefabrieken hebben moeite met het afscheiden van die stabilisatoren tijdens de verwerking, wat betekent dat minder materialen daadwerkelijk opnieuw worden gebruikt in plaats van weggegooid. Voor iedereen die zich bekommerd om duurzaamheid, ontstaat hierdoor een echt dilemma. We hebben betere manieren nodig om met deze behandelde plastics om te gaan, zodat we hun voordelen nog steeds kunnen genieten terwijl we onze milieubeloften in stand houden.

Casestudy: 10-jaar plastic versus glazen kas emissies

Als we kijken naar de uitstoot van plastic en glazen kasconstructies over een periode van tien jaar, krijgen we belangrijke inzichten in wat duurzaam is. Studies laten zien dat plastic kassen aanzienlijk minder koolstofuitstoot veroorzaken en beter presteren op het gebied van energiebesparing in vergelijking met glazen kassen. Onderzoeksteams van onder andere de Universiteit van Sheffield hebben opgemerkt dat plastic constructies lichter van gewicht zijn en minder energie vereisen voor onderhoud, waardoor ze uitsteken als een groenere keuze voor wie op de lange termijn plant. Voor iedereen die tegenwoordig nieuwe kassen bouwt, betekent dit dat het serieus nemen van materialenkeuzes een grote rol speelt bij het verminderen van milieuschade.

Duurzame oplossingen voor het gebruik van agrarisch plastic

Geavanceerde recycletechnologieën voor polyolefinen

Nieuwe recyclingmethoden voor polyolefine materialen worden steeds belangrijker om plasticafval uit de landbouw te verminderen. Technologieën zoals pyrolyse en chemische recycling zetten oude landbouwplastics eigenlijk weer om in bruikbare producten, in plaats van ze gewoon weg te gooien, wat helpt om de schade aan het milieu te beperken. Neem bijvoorbeeld Nederland, waar onlangs een behoorlijk goed programma werd uitgevoerd waarbij al die gebruikte polyolefine folies werden omgezet in brandnieuwe. Dit soort vooruitgang wijst naar wat mogelijk zou kunnen zijn als we recycling de belangrijkste aanpak zouden maken voor het omgaan met plasticafval in de landbouw, in plaats van onze huidige weggooigewoontes.

Biobased films van agrarisch afval

Films gemaakt van landbouwafval vormen tegenwoordig een groenere optie dan reguliere plasticfolies op de markt. Mensen beginnen er namelijk op te letten, omdat deze alternatieven een stuk kleinere koolstofvoetafdruk achterlaten en uiteindelijk op natuurlijke wijze afbreken. Het probleem? De productiekosten zijn nog steeds aanzienlijk hoger dan die van standaardplastics. Neem Italië als voorbeeld, waar onderzoekers onlangs films hebben geprobeerd te maken uit stro en maïsschillen. Die werkten goed genoeg om veelbelovend te zijn, maar de kosten bleven voor de meeste bedrijven te hoog om over te stappen. Toch toont dit soort experimenten wel het echte potentieel aan, met name binnen landbouwgemeenschappen. Het overwinnen van die financiële obstakels zal cruciaal zijn als we bredere acceptatie willen zien van deze milieuvriendelijke materialen in verschillende industrieën.

Uitgebreide producentverantwoordelijkheidsprogramma's

EPR-programma's spelen een sleutelrol bij het beheren van de hoeveelheid plastic die wordt gebruikt en bij het duurzamer maken van de landbouw. Deze programma's vereisen in feite dat bedrijven verantwoordelijkheid nemen voor hun producten van begin tot eind, zelfs nadat consumenten ze hebben weggegooid. Kassenfolie fabrikanten beginnen deze soort programma's ook steeds vaker toe te passen en werken aan manieren om plastic afval te verzamelen en opnieuw te gebruiken, wat het algehele afvalbeheer verbetert. Neem Duitsland als voorbeeld, waar verschillende bedrijven EPR-systemen hebben geïntroduceerd die precies in de gaten houden hoeveel plastic ze herwinnen en wat er met dat plastic gebeurt tijdens het recyclingproces. De resultaten daar laten duidelijke verbeteringen zien in het verminderen van stortplaatsafval. Wat deze programma's succesvol maakt, is dat ze producenten aanzetten om anders te denken over hun bedrijfsmodellen en te investeren in groenere alternatieven wanneer dat mogelijk is.